Przemiana 12 kHz

Dwa pierwsze układy jakie tu przedstawiam są mojego autorstwa. Kolejne dwa są to”klasyczne” przemiany oparte o układ scalony SA 612, godne polecenia początkującym radioamatorom. Swoje projekty przetestowałem z dużym powodzeniem. Może są trochę bardziej skomplikowane, ale za to pracują bardziej liniowo niż urządzenia oparte o układy scalone. Obydwa schematy są przystosowane dla odbiorników z pośrednią częstotliwością 455 KHz, lecz po niewielkich zmianach w układzie generatora, mogą pracować na innej częstotliwości. Pierwszy układ jest „czystą” przemianą 12 KHz i należy jego wejście podłączać przed detektorem AM. To rozwiązanie polecam osobom, które mają doświadczenie w technice radiowej i bez problemu zlokalizują odpowiedni punkt na płytce radia.

 Podstawowy układ przemiany 12 KHz.

scemat_blokowy_bez_wzm02

Schemat blokowy układu przemiany 12 KHz.

uklad_12khz

Schemat ideowy układu przemiany 12 KHz.

e-mail:

janucha@no-spam.gazeta.pl
 

Uwaga!!! jeśli chcesz wysłać do mnie emaila to wykasuj z adresu nagłówek antyspamowy.

schemat_blokowy_radia_z_przem1202

Schemat blokowy radia z dodatkową przemianą 12 KHz.

 Układ przemiany 12 KHz ze wzmacniaczem wejściowym sygnału 455 KHz.

Drugi układ ma dodatkowo dobudowany wzmacniacz wejściowy sygnału 455 KHz i można go podłączyć bezpośrednio po (jeśli nie będziemy korzystać z wbudowanego w odbiorniku filtru piezeceramicznego, który ma szerokość ok. 7 kHz) lub przed fabrycznym filtrem kwarcowym odbiornika. Filtr taki dość łatwo zlokalizować na płytce radia. Wygląda on jak czarna kostka o wymiarach ok. 8x8 mm lub żółty prostokącik ( napisy z boku lub wierzchu powinny być takie : 455, 55H, 55F, 50, 55 itp.). Opis działania będzie się odnosił do drugiego rozwiązania, ponieważ pierwsze jest tylko jego uproszczoną wersją.

schemat_blokowy_12khz03

Schemat blokowy układu przemiany ze wzmocnieniem sygnału 455 KHz.

uklad_12khz_ze_wzmocnieniem02

Schemat ideowy układu z dodatkowym filtrem i wzmacniaczem wejściowym sygnału 455 KHz.

Sygnał p.cz. 455 KHz podawany jest przez sprzęgający kondensator C1 na filtr ceramiczny CFU 455F, który ma szerokość 15 KHz. Dzięki takiemu rozwiązaniu nie potrzebujemy wymieniać fabrycznego filtru w odbiorniku - sygnal do naszej przemiany wyprowadzamy sprzed fabrycznego filtru, kiedy jest jeszcze “szeroki” i nie bedzie to miało wpływu na jakośc sygnału AM odbieranego “oryginalnie”. Od wartości kondensatorów C1 i C3 zależy wzmocnienie układu i można je dobrać na najlepszy stosunek SNR – nie należy przesadzać z ich pojemnością. Za duże sprzężenie bedzie się objawiać “przytkaniem” odbiornika. Wzmacniacz na tranzystorze MOSFET T1 jest klasycznym wzmacniaczem w.cz. W układzie rezonansowym L1C2 zastosowałem jako cewkę L1 filtr 7x7 o numerze 111. Zamiast filtru 111 można wstawić dowolną cewkę dającą rezonans z kondensatorem C2, którego wartość trzeba wówczas dobrać do rezonansu na częstotliwości 455 KHz. Po wzmocnieniu, sygnał podany jest przez kondensator sprzęgający C3 na wejście mieszacza zrealizowanego też na MOSFET-ie. W mieszaczu, na tranzystorze T3 sygnał ten jest zmieszany z sygnałem z generatora BFO 467 KHz, dzięki czemu otrzymujemy na kondensatorze C4 sygnał 12 kHz. Sygnał ten podany jest na potencjometr 47k, którym regulujemy poziom sygnały wyjściowego 12 kHz. Jako dławik L2 używam starej cewki w rdzeniu kubkowym, wymontowanej ze starego radiotelefonu Radmor. Wartość tego dławika też należy traktować orientacyjnie. Zamiast niego, można wstawić rezystor o warości ok. 1K, jednak wówczas mieszacz ma mniejsze wzmocnienie i nie odfiltrowuje niskich częstotliwości do 1KHz (np. przydźwięków sieciowych). Generator BFO pracuje na dowolnym tranzystorze NPN T2 (np.BC107) z kwarcem 465 kHz w bazie. Częstotliwość kwarcu „przeciągnięto” o 2 KHz w górę kondensatorem C4, tak aby generator pracował na 467 KHz. Uwaga!!! Przeprowadziłem wiele prób z różnymi rezonatorami i odradzam kwarce w żółtej lub pamarańczowej, plastikowej obudowie. Po wstawieniu do generatora, produkują one za dużo częstotliwości pasożytniczych, co objawia się „grzebieniem” nośnych w odbieranym spektrum (bardziej tolerancyjne w doborze kwarcu są układy przemiany oparte o SA612). Najlepsze wyniki miałem z polskimi rezonatorami 465 KHz w biało-przeźroczystej obudowie, które były stosowane w filtrach p.cz. 465 KHz komunistycznych odbiorników radiowych z pasmem AM. Dają one tylko mały pojedynczy pik o bardzo niskim poziomie, co nie zakłócała odbieranego sygnału DRM.

605

Zdjęcie układu przemiany 12 KHz ze wzmocnieniem.

704

Widok od strony druku. Na dole widać dodatkowy filtr CFU 455F (czarna kostka).

 Jest to “pajęczyna” ponieważ wzmocniacz sygnału 455 KHz został dobudowany pózniej do gotowego układu na płytce. Po lewej stronie w środku widoczny jest kwarc 465 KHz ( taka biała, lekko przeźroczysta kostka).

schemat_blokowy_radia_z_przem12_z _wzm04

Schemat blokowy radia z dodatkową przemianą 12 KHz ze wzmocnieniem sygnału 455 KHz.

 Fabryczny układ przemiany 12 kHz Sat-Schneider.

downmixer0202

Schemat układu Sat-Schneider.

 Amatorski układ przemiany Rainer’a Suckow’a.

schaltung-mischer1

Schemat układu Rainer’a Suckow’a.

Bardzo ciekawy układ proponuje firma Sat-Schneider specjalizującą się w oprzyrządowaniu do DRM (cena tego układu jest mniej ciekawa - 25 €). Jeśli ktoś się pokusi żeby go wykonać, to jest bardzo prosty. Radiamatorzy, którzy go wykonali ,chwala go za wysoki poziom SNR jaki udaje im się za pomocą tego układu osiągnąć. Ja niestety go nie testowałem, ale polecam chętnym - nie jest tak bardzo wymagający jeśli idzie o rezonatory kwarcowe jak moje układy. Zachęcam do odwiedzenia strony Sat-Schneider - można tam najszybciej sciągnąć najnowszą wersje programu DREAM.

Układzik ten jest badzo podobny do powyższego. Dokladny jego opis i sposoby podłączenia go do różnych radii można przejrzec tutaj: www.funkerberg.de/drm/mod/index.htm . Ciekawą cechą przemian opartych o układ scalony NE612 jest wbudowany w nim wzmacniacz wejściowy sygnału 455 KHz, dzięki czemu przystawki, można podłączyć w większości przypadków bezpośrednio za filtrem piezoceramicznym p.cz. odbiornika.

[Informacje ogólne] [Technika odbioru] [Modulacja DRM] [Odbiorniki DRM] [Przemiana 12 kHz] [Software] [Propagacja] [Odebrane stacje] [Download] [Linki]