|
Podstawowa szerokość kanału nadawania w DRM to 10 kHz dla fal krótkich oraz 9 kHz dla fal długich i średnich. Przy takich szerokościach kanału, prędkość transmisji zawiera się od ok. 11 kbit/s do ok. 24,5 kbit/s. Jakość audio jest oczywiście uzależniona od tej prędkości. Optimum przesyłu, kiedy jest najmniej przerw w odbiorze to dla stacji muzycznych to 17 kbit/s, natomiast publicystycznych to14 kbit/s. Im większa prędkość, tym większy poziom sygnału (SNR []dB) jest potrzebny do prawidłowego odbioru. Jeśli jest zbyt niski, to następują przerwy w odbiorze stacji. Co ciekawe, poziom SNR nie zależy tylko od siły sygnału, jaki mamy na wejściu odbiornika, ale również od jego jakości. Często zdarzało mi się, że bardzo silna stacja o sygnale s9+30 dawała SNR na poziomie tylko 10 dB, nie zapewniającym dobrego odbioru, a stacja o sygnale s7 dawała SNR 24 dB, tzn. poziom bardzo dobrego odsłuchu przy dowolnej prędkości przesyłu. Specyfikacja DRM określa również możliwość nadawania w kanałach o podwójnej szerokości: 20 i 18 kHz, dzięki czemu uzyskuje się 2 razy szybszą prędkość transmisji. Jednak do dziś nie spotkałem się z podwójnym kanałem na falach eteru i należy to traktować tylko jako ciekawostkę. Niestety, ale żadna firma nie produkuje jeszcze odbiornika dla DRM z prawdziwego zdarzenia i pozostaje nam tylko przystosować istniejące radia do odbioru sygnału cyfrowego i wykorzystać komputer do zdekodowania go, za pomocą odpowiedniego softu (Dream).
Trochę teorii na temat odbiorników radiowych:
Każde współczesne radio (superheterodynowe) zbudowane jest mniej więcej wg. tego samego schematu: sygnał z anteny podawany jest na wzmacniacz wejściowy. Po wzmocnieniu trafia do mieszacza, gdzie ulega zmieszaniu z sygnałem przestrajanego generatora VFO (generatorem najczęściej jest układ cyfrowej syntezy częstotliwości). Efektem tego zmieszania są dwa sygnały o częstotliwości będącej sumą i różnicą częstotliwości generatora VFO i sygnału wejściowego. Oprócz porządanego sygnału na wyjściu mieszacza otrzymujemy wiele nieporządanych sygnałów intermodulacyjnych, harmonicznych, lustrzanych, itp.
Przykład:
Sygnał na wejściu odbiornika radiowego jest o częstotliwości 6.095 MHz (RTL Radio DRM), sygnał generatora VFO: 5.640 MHz. Na wyjściu mieszacza otrzymujemy 2 sygnały: 455KHz i 11.735 MHz. Na filtrze (najczęściej kwarcowym lub ceramicznym) jeden z nich jest przepuszczany (455KHz), a drugi ulega wytłumieniu ( 11.735MHz). Ten drugi „niepotrzebny” sygnał nazywany jest lustrzanym. Sygnał 455KHz po filtrze jest ponownie wzmacniany na kilku-stopniowym wzmacniaczu i kierowany do detektora gdzie ulega demodulacji. W wyniku demodulacji otrzymujemy sygnał audio, który jest wzmacniany we wzmacniaczu głośnikowym. Taki odbiornik nazywamy odbiornikiem z pojedyńczą przemianą częstotliwości. Prosze zwrócic uwagę, że sygnał o częstotliwości 5.185 MHz po zmieszaniu z częstotliwością VFO: 5.640 MHz, również daje nam częstotliwość 455 KHz (taka sytuacja zachodzi np. w odbiorniku Elta 3562N z pojedyńczą przemianą częstotliwości -450 KHz). Dlatego kiepskie radio odbiera sygnał, który w rzeczywiści jest na zupełnie innej częstotliwości, niż wskazywana na skali. Z tego powodu dobre odbiorniki pierwszą przemianę czestotliwości powinny mieć co najmniej równą połowie najwyższej odbieranej częstotliwości, aby odfiltrować szkodliwy wynik mieszania. Sygnal 455 KHz po odfiltrowaniu ulega wzmocnieniu i podawany jest na detektor AM, którym najcześciej jest zwykła dioda. Z detektora otrzymujemy sygnał małej częstotliwości podawany następnie do wzmacniacza głośnikowego.
|